علم گذر

طرفداران اين شيوه معتقدند که برنزه شدن با «سولاريوم» کمتر از برنزه شدن با آفتاب خطرناک است، اگرچه حمام آفتاب بي خطر وجود ندارد. «سولاريوم» براي هر نوع پوستي مناسب است، به  جز افراد با پوست هاي حساس. نسبت بين اشعه هاي UVA و UVB متعادل است که خطر آسيب را به حداقل کاهش مي دهد. اين دسته از متخصصان استفاده از سولاريوم را براي 5 تا 20 دقيقه مفيد مي دانند.

با اين حال تحقيقات سازمان جهاني بهداشت نشان مي دهد، استفاده از سولاريوم راه مناسبي براي برنزه کردن پوست نيست. اين روش هيچ گونه مصونيتي در مقابل سرطان پوست ندارد. در حقيقت استفاده از سولاريوم صدمات جبران ناپذيري را به پوست وارد مي سازد. اتاقک سولاريوم از يک تشک خورشيدي ساخته شده است که در آن لامپ هاي UVA و UVB قرار داده شده اند و از بالا و پايين به بدن اشعه تابانده مي شود. حتي مقدار ناچيزي از UVA و UVB مي تواند به پوست آسيب برساند، به اين ترتيب که فرآيند پيرشدگي را تسريع بخشيده و همچنين سبب بروز سرطان نيز مي شود. UV يا اشعه ماوراي بنفش يکي از شايعترين عوامل در آسيب رساندن به پوست مي باشد. UV به طول موج هاي UVC و UVB و UVA تقسيم مي شوند که معمولا  UVC هيچ اثر منفي بر روي پوست انسان بر جاي نمي گذارد و توسط لايه هاي سطحي پوست جذب بدن مي شود. UVB طول موج 290 تا 320 نانومتر دارد و آسيب رسانترين جز» UV است.UVA که در واقع طول موجي حدود 320 تا 420 نانومتر دارد و باعث آفتاب سوختگي و يا تيرگي هاي قهوه اي رنگ در بدن مي شود که به دنبال تماس طولاني مدت فرد با اشعه UVA تيرگي ناشي بر روي پوست ايجاد مي شود بعد از گذشت چند روز از برنزه کردن تغيير رنگ پوست ناشي از اشعه UVB خواهد بود.سازمان استاندارد جهاني نيز يک رهنمود کاربردي در مورد سولاريوم منتشر کرده است. با توجه به استانداردهاي اين سازمان کليه مراکزي که خدمات سولاريوم ارائه مي دهند به هيچ وجه اجازه ندارند در تبليغات خود از واژه هاي «سالم و بي خطر» استفاده کنند. استفاده از سولاريوم براي کودکان زير 15 سال ممنوع اعلام شده است و همچنين براي نوجوانان زير 18 سال نيز وجود رضايتنامه کتبي از سوي والدين الزامي است. از سوي ديگر به مراجعان توصيه شده از مصرف دستگاه هايي که زير نظر مستقيم يک متصدي مجزا نيستند، خودداري کنند. اين سازمان به هيچ وجه استفاده از سولاريوم را توصيه نمي کند; اگر شما استفاده از سولاريوم را انتخاب مي کنيد بايد به دقت به تمام ريسک ها و تاثيرات جانبي منفي آن آگاه باشيد.فراموش نکنيد که، متصديان سولاريوم بايد اطلاعات صحيحي در مورد خطرات ناشي استفاده از اين دستگاه در اختيار شما قرار دهند. اگر احساس مي کنيد که به اندازه کافي از خطرات ناشي از آن اطلاع نداريد و يا به حرف هاي متصدي نمي توانيد اعتماد کنيد، بهتر است از سولاريوم استفاده نکنيد. برنزه شدن بدون آفتاب يا سولاريوم يک تجارت بزرگ است. بر اساس گزارشات منتشر شده در مورد تجارت دستگاه هاي برنزه کننده سولاريوم، اين صنعت چيزي در حدود 2 بيليون دلار در سال تنها در آمريکا سوددهي دارد. طبق آمار گرفته شده سالانه 28 ميليون آمريکايي از 25 هزار سالن زيبايي دارنده اين دستگاه ها در سراسر کشور استفاده مي کنند. در حقيقت، مطالعات اخير نشان داده است که تنها 10 هزار نفر از اين افراد نوجوانان هستند و آمار استفاده از اين دستگاه در ميان دختران جوان آمريکايي رو به افزايش است. اين آمارها براي سلامت عمومي خبر خوبي نيست. در سال 1994ميلادي، محققان سوئدي دريافتند که زنان 18 تا 30 سالي که بيش از 10 بار در سال از اتاق ها يا تخت هاي سولاريوم استفاده کرده اند، 7 بار بيشتر از زناني که از اين دستگاه ها استفاده نکرده اند در معرض خطر ابتلا به سرطان پوست قرار دادند. همچنين در تحقيقات ديگري دريافتند افرادي که 10 جلسه به طور کامل از اين دستگاه ها استفاده کرده اند صدمات جبران ناپذيري به روند پروتئين سازي پوست خود وارد کرده اند. اين صدمات اغلب هنگامي که در مقابل تابش مستقيم نور آفتاب هستيم، به وجود مي آيد. بر اساس اين تحقيقات اشعه ماورا» بنفش دستگاه هاي سولاريوم به اندازه اشعه ماورا»بنفش آفتاب خطرناک و زيان آور است. در سال 2002 محققان دانشگاه پزشکي «دارتموث» به اين نتيجه رسيدند که دستگاه هاي سولاريوم 1/5 تا 2/5 برابر خطر ابتلا به 2 نوع سرطان پوستي مهلک را افزايش مي دهند و اما هنوز حتي با شواهد مبني بر مضر بودن اين دستگاه ها، سالن هاي زيبايي و ورزشگاه ها از داشتن اين دستگاه ها پشيمان نيستند. صنعت برنزه شدن بدون آفتاب يا سولاريوم بر مبناي 2 ادعاي غلط استوار است; اول اينکه از آن جايي که ملانين دليل اصلي آفتاب سوختگي است برنزه شدن کنترل شده راهي است براي کمک به جلوگيري از تغيير رنگ شديد ملانين و آفتاب سوختگي. دوم اين که اشعه ماورا» بنفش باعث توليد ويتامين D در پوست مي شود که همين مانع از ابتلا افراد به سرطان هاي سينه، پروستات و روده بزرگ و ديگر بيماري ها مي شود.متخصصان اين ادعاها را رد کرده اند، آنها مي گويند رژيم روزانه غذايي ما به طور کلي تمام ويتامين D مورد نياز بدن ما را تامين مي کند. علاوه بر اين آفتاب گرفتن براي تغيير رنگ، رنگ دانه هاي پوست و برنزه شدن چيز ديگري است. برنزه کردن پوست مثل آفتاب سوختگي سبب به وجود آمدن صدمات زيادي به سلول هاي پوستي مي شود.دکتر «جيمز اسپنسر»، جراح پوست از مرکز پزشکي مونت سينايي در «نيوريورک سيتي» مي گويد: شما نمي توانيد با صدمه رساندن به پوستتان از آن محافظت کنيد. برنزه شدن نه تنها خطر ابتلا به انواع سرطان هاي پوست را افزايش مي دهد; بلکه باعث پير شدن سريع تر پوست مي شود. تلاش هاي زيادي براي کنترل اين صنعت از طرف گروه هايي مثل سازمان سلامت جهاني انجام شده که موفقيت چنداني نداشته است. دکتر «اسپنسر» مي گويد: توليدکنندگان اين دستگاه ها و سالن هاي دارنده اين دستگاه ها با مفيد نشان دادن اين دستگاه ها، سعي در کاهش محدويت هاي اتخاذ شده توسط FDA و ساير سازمان هاي وابسته به آن دارند، او يکي از افراد موثر در نوشتن قانون برنزه شدن سريع در کاليفرنيا بود; قانوني که در سال 1988 نوشته شده است; ولي متاسفانه اين قانون هيچ کمکي در شناسايي و ثبت سالن هاي دارنده سولاريوم يا قيمت هاي آنها ندارد. بر اساس اين قانون، افراد در هنگام استفاده از دستگاه بايد حتما عينک محافظ در برابر اشعه ماورا» بنفش به چشم بزنند يا حتما تمام بدنشان زير دستگاه باشد. بايد برچسبي را به بدنه دستگاه بچسبانند که روي  آن نوشته شده باشد که اين دستگاه خطر ابتلا به بيماري هاي پوستي را افزايش مي دهد. اين مقررات هر چه باشد دليلي بر موافق بودن سازمان هاي سلامت جهاني با اين دستگاه يا تاييد آنها نيست.
عوارض برنزه شدن در آفتاب يا دستگاه سولاريم
- افزايش خطر سرطان پوست
- ايجاد پيري زودرس، زيرا اشعه هاي UVA کلاژن و بافت هاي پيوندي زير لايه هاي سطحي پوست را تخريب مي کند.
- آسيب چشمي
- تحريک و تاول زدن پوست
- کاهش سطوح کلاژن
- افزايش رنگدانه سازي پوست
پژوهش هاي بسيار زيادي وجود دارند که رابطه مستقيم سرطان پوست با UV را تصديق مي کنند. افرادي که پوست لطيف و روشني دارند و با قرار گرفتن در معرض آفتاب پوستشان به سرعت مي سوزد و در نتيجه برنزه نمي شوند، افرادي با چشم هاي روشن (آبي و سبز) و با موهاي بلوند يا قرمز، و نهايتا کسانيکه بر روي پوست خود خال و کک و مک دارند، خيلي سريعتر از افراديکه پوست سبزه دارند و در معرض آفتاب پوستشان برنزه مي شوند در معرض خطر ابتلا به سرطان پوست قرار دارند. همچنين ديده شد که هر چقدر سن افراد درزمان برنزه شدن کمتر بوده بيشتر مستعد ابتلا» به سرطان بوده اند. سازمان استاندارد جهاني يک رهنمود کابردي در مورد سولاريوم منتشر کرده است. با توجه به استانداردهاي اين سازمان کليه مراکزي که خدمات سولاريوم ارائه مي دهند به هيچ وجه اجازه ندارند در تبليغات خود از واژه هاي "سالم و بي خطر" استفاده کنند. لازم به ذکر است که استفاده از سولاريوم براي کودکان زير 15 سال ممنوع اعلام شده است و همچنين براي نوجوانان زير 18 سال نيز وجود رضايتنامه کتبي از سوي والدين الزامي است. از سوي ديگر به مراجعين توصيه شده از مصرف دستگاههايي که زير نظر مستقيم يک متصدي مجزا نيستند، خودداري کنند. گرچه ما هرگز برنزه کردن پوست را به شما توصيه نمي کنيم اما اگر علي رغم اطلاع از عوارض باز هم خواهان آن هستيد به رعايت نکات ذيل توجه نماييد:
- سولاريم براي افراد زير 15 سال مناسب نيست و قرنيه و ملتحمه ممکن است به آساني ملتهب شوندلذا هميشه هنگام کاربرد سولاريم عينک هاي ايمني محافظ بزنيد.
- از عطرها يا دئودورانت ها قبل از سولاريم استفاده نکنيد. بلکه مي توانيد از موادي به نام دي هيدروکسي استن استفاده نماييد تا روند برنزه شدن سريعتر انجام پذيرد.
- جواهرات و ساعت خودتان را در آوريد.
- حداکثر زمان قرار گرفتن در معرض سولاريم از 5 تا 20 دقيقه است و تکرار اين عمل در کمتر از 48 ساعت توصيه نمي شود.
- البته فوايدي را هم در خصوص برنزه کردن پوست متذکر شده اند که شامل ساخت ويتامين و همچنين کاهش ريسک ابتلا» به سرطانهاي سينه و پروستات و... مي گردد اما به نظر مي رسد مضررات آن بيش از فوايد است به خصوص اگر در سنين پايين انجام گردد.